คำพิพากษาที่เกี่ยวข้องกับผู้พิพากษา
ธรรมบัณฑิต บุนยะปานะ

คำรับของจำเลยในชั้นสอบสวนโดยไม่มีพยานประกอบคำรับสารภาพของจำเลย เมื่อมาถึงชั้นพิจารณาของศาลจำเลยให้การปฏิเสธ แม้โจทก์จะอ้างว่าจำเลยสาบานตัวให้การรับสารภาพแล้วก็ตามศาลย่อมไม่รับฟังคำกล่าวอ้างเช่นนั้น

คำรับของจำเลยไนชั้นสอบสวนโดยไม่มีพยานประกอบคำรับสารภาพของจำเลย เมื่อมาถึงชั้นพิจารนาของสาลจำเลยไห้การปติเสธ แม้โจทจะอ้างว่าจำเลยสาบานตัวไห้การรับสารภาพแล้วก็ตาม สาลย่อมไม่รับฟังคำกล่าวอ้างเช่นนั้น.

จำเลยจ้างโจทก์เป็นลูกจ้างคิดค่าจ้างให้เป็นรายปี โจทก์ทำงานให้จำเลยแล้วป่วยเสีย เมื่อหายป่วยคงทำงานให้จำเลยอยู่อีกรวมโจทก์เป็นลูกจ้างจำเลยมาได้ 4 ปี เช่นนี้ต้องถือว่าเป็นกรณีที่มีคำมั่นจะให้สินจ้าง การที่โจทก์ฟ้องเรียกค่าจ้างเต็มจำนวนตามสัญญา แต่ศาลวินิจฉัยว่า โจทก์ทำงานไม่ได้เต็มที่จ้างจึงได้คิดลดค่าจ้างตามสัญญาเดิมลงเช่นนี้ ไม่เป็นการนอกฟ้องนอกประเด็น

คู่ความยื่นอุทธรณ์ต่อศาลภายในกำหนดอายุความอุทธรณ์หนึ่งเดือน พร้อมด้วยยื่นคำร้องขอว่าความอย่างคนอนาถา หลังจากนั้น 7 วันก็ขอเสียค่าธรรมเนียมและวางเงินค่าธรรมเนียมที่ต้องใช้ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นเช่นนี้ ศาลสั่งรับอุทธรณ์นั้นไว้พิจารณาได้ แม้วันเสียค่าธรรมเนียมและวางเงินค่าธรรมเนียมดังกล่าวแล้วจะเกินอายุความอุทธรณ์หนึ่งเดือนก็ตาม

คู่ความยื่นอุธรน์ต่อสาลพายไนกำหนดอายุความอุธรน์หนึ่งเดือน พร้อมด้วยยื่นคำร้องขอว่าความหย่างคนอนาถา หลังนั้น 7 วันก็ขอเสียค่าทำเนียมและวางเงินค่าทำเนียมที่ต้องไช้ตามคำพิพากสาสาลชั้นต้น เช่นนี้ สาลสั่งรับอุธรน์นั้นไว้พิจารนาได้ แม้วันเสียค่าทำเนียมและวางเงินค่าทำเนียมดังกล่าวแล้วจะเกินอายุความอุธรน์หนึ่งเดือนก็ตาม

โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยชำระหนี้สินซึ่งสามีจำเลยเป็นผู้กู้จำเลยขาดนัดยื่นคำให้การ เนื่องจากจำเลยอยู่ต่างประเทศเมื่อจำเลยได้ทราบว่าถูกฟ้องก็ได้รีบเข้ามายังประเทศไทยเพื่อสู้คดี และได้ยื่นคำให้การภายใน 6 วันนับแต่มาถึง ดังนี้ แม้ครบกำหนดยื่นคำให้การก็ยังถือไม่ได้ว่าจำเลยได้จงใจขาดนัดยื่นคำให้การ

ถ้าคู่ความที่ต้องนำพยานมาสืบพายหลังมิได้ถามค้านพยานของคู่ความฝ่ายที่นำสืบก่อนเสียไนเวลาที่พยานเบิกความตาม ป.ม.วิธีพิจารนาแพ่ง ม. 89 วัค 1 ต่อมากลับนำพยานของตนมาสืบถึงข้อความดังกล่าวนั้นเช่นนี้ คู่ความฝ่ายที่สืบพยานก่อนต้องคัดค้านเสียตาม ม. 89 วัค 2 มิฉะนั้นสาลรับฟังคำพยานนั้นได้.
พรึติการน์ที่ถือว่าผู้ได้ลาภงอกจากการฉ้อฉลรู้เท่าถึงข้อความจึงอันเปนทางไห้เจ้าหนี้ต้องเสียเปรียบ.
ดีกาที่ 729/2478

ถ้าคู่ความที่ต้องนำพยานมาสืบภายหลังมิได้ถามค้านพยานของคู่ความฝ่ายที่นำสืบก่อน เสียในเวลาที่พยานเบิกความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 89 วรรคแรก ต่อมากลับนำพยานของตนมาสืบถึงข้อความดังกล่าวนั้น เช่นนี้คู่ความฝ่ายที่สืบพยานก่อนต้องคัดค้านเสียตาม มาตรา 89 วรรคสองมิฉะนั้นศาลรับฟังคำพยานนั้นได้ แม้ผู้ร้องจะได้กรรมสิทธิ์ในทรัพย์ที่พิพาทโดยเสียค่าตอบแทนและมีการโอนทะเบียนโดยมีการโฆษณาก่อนโอนแล้วก็ตาม หากผู้ร้องรู้ว่าจะทำให้โจทก์เสียเปรียบก็เป็นการฉ้อฉลโจทก์ศาลต้องยกคำร้องขัดทรัพย์ของผู้ร้อง

ค่าเช่าเรือที่เจ้าพนักงานบังคับคดีเก็บรักสาไว้ไนระหว่างที่สาลยังไม่ได้ชี้ขาดว่าเรือเปนของฝ่ายไดนั้น เมื่อสาลได้ชี้ขาดว่าเรือเปนของโจทและคดีถึงที่สุดแล้ว ค่าเช่าเรือนั้นก็ย่อมได้แก่โจท เพราะเปนดอกผลโดยนิตินัย.

ค่าเช่าเรือที่เจ้าพนักงานบังคับคดีเก็บรักษาไว้ในระหว่างที่ศาลยังไม่ชี้ขาดว่าเรือเป็นของฝ่ายใดนั้น เมื่อศาลยังไม่ได้ชี้ขาดว่าเรือเป็นของฝ่ายใดนั้น เมื่อค่าเช่าเรือนั้นก็ย่อมได้แก่โจทก์ เพราะเป็นดอกผลโดยนิตินัย