คำพิพากษาที่เกี่ยวข้องกับผู้พิพากษา
นาถปรีชา

การเดินเรือยนต์ตามปกติกฎหมายให้เดินกลางน้ำ
จำเลยเป็นนายท้ายเรือยนต์ ขณะเกิดเหตุท้องฟ้ามืดและฝนตกน้ำไหลเชี่ยวมากในพฤติการณ์เช่นนี้จำเลยควรเดินเรืออย่างระมัดระวัง แต่จำเลยเดินเรือมาเร็วมากจนเต็มฝีจักรและเดินผิดทาง โดยเดินเรือเลียบฝั่งฝ่าฝืน พระราชบัญญัติเดินเรือในน่านน้ำไทยแก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ.2477 มาตรา 3 จึงชนกับเรือฉลอมเรือยนต์จมถือว่าจำเลยประมาทเป็นความผิดกฎหมายลักษณะอาญา มาตรา 252

การเดินเรือยนต์ตามปรกติกฎหมายให้เดินกลางน้ำ.
กรณีที่ถือว่าควรลงโทษจำเลยในสถานเบา.

จำเลยเป็นผู้ได้รับอนุญาตให้ทำไม้ยาง ได้ชักลากไม้ยางออกจากป่าโดยไม่ได้รับอนุญาต ดังนี้จำเลยมีความผิดเพียงไม่ขออนุญาตชักลาก ส่วนไม้ของกลางจำเลยได้รับอนุญาตให้มีและทำได้แล้วจึงไม่ใช่ของที่พึงริบตามพระราชบัญญัติป่าไม้ มาตรา74

จำเลยเป็นผู้ได้รับอนุญาตให้ทำไม้ยาง ได้ชักลากไม้ยางออกจากป่าโดยไม่ได้รับอนุญาต ดังนี้จำเลย มีความผิดเพียงไม่ขออนุญาตชักลากส่วนไม้ของกลางจำเลยได้รับอนุญาตให้มี และทำได้แล้วจึงไม่ใช่ของที่พึงริบ ตาม พ.ร.บ.ป่าไม้ ม.74.

แต่เดิมพระราชบัญญัติให้อำนาจในการเตรียมป้องกันประเทศให้ข้าหลวงประจำจังหวัดมีอำนาจออกคำสั่งในเรื่องห้ามนำฝ้ายออกนอกประเทศจำเลยละเมิดคำสั่งนั้น ต่อมามี พระราชบัญญัติฉบับหลังให้เลิกอำนาจข้าหลวงประจำจังหวัดในเรื่องนั้นดังนี้จะลงโทษจำเลยไม่ได้ โดยคดีต้องด้วย กฎหมายลักษณะอาญามาตรา 8 อ้างฎีกาที่ 300/2488

แต่เดิม พ.ร.บ.ให้อำนาจในการเตรียมป้องกันประเทศ, ให้ข้าหลวงประจำจังหวัดมีอำนาจออกคำสั่งในเรื่องห้ามนำฝ้ายออกนอกประเทศ จำเลยละเมิดคำสั่งนั้น ต่อมามี พ.ร.บ.ฉบับหลังให้เลิกอำนาจข้าหลวงประจำจังหวัดในเรื่องนั้น ดังนี้จะลงโทษจำเลยไม่ได้ โดยคดีต้องด้วย ก.ม.อาญา ม.8
อ้างฎีกาที่ 300/2488

สัญญาซึ่งไม่มีข้อความอันเกี่ยวกับการระงับข้อพิพาทย่อมไม่ใช่สัญญาปราณีประนอมยอมความ
เมื่อพ้นกำหนดไถ่ถอนการขายฝากแล้ว คู่สัญญามาทำสัญญากันว่าผู้ขายยอมโอนที่ให้เป็นสิทธิแก่ผู้ซื้อ และผู้ซื้อยอมให้ผู้ขายซื้อคืนได้ เมื่อผู้ขายมาฟ้องขอซื้อคืน ผู้ซื้อต่อสู้ว่าผู้ขายผิดสัญญาดังนี้ ศาลบังคับให้ผู้ขายชนะคดี โดยถือว่าเป็นคำมั่นจะซื้อขาย

สัญญาซึ่งไม่มีข้อความอันเกี่ยวกับการระงับข้อพิพาทย่อมไม่ใช่สัญญาประนีประนอมยอมความ
เมื่อพ้นกำหนดไถ่ถอนการขายฝากแล้ว คู่สัญญามาทำสัญญากันว่าผู้ขายยอมโอนที่ให้เป็นสิทธิแก่ผู้ซื้อ และผู้ซื้อยอมให้ผู้ขายซื้อคืนได้เมื่อผู้ขายมาฟ้องขอซื้อคืนผู้ซื้อต่อสู้ว่าผู้ขายผิดสัญญาดังนี้ ศาลบังคับให้ผู้ขายชนะคดี โดยถือว่าเป็นคำมั่นจะซื้อขาย

โจทก์ฟ้องว่าจำเลยทำผิดเมื่อวันที่ 6 เวลากลางคืนติดต่อกับเวลากลางวันตอนเช้ามืด ทางพิจารณาได้ความว่าเหตุเกิด05.00 น.เศษของวันที่ 6 ดังนี้ ถือว่าไม่เป็นฟ้องผิดวัน

สัญญาที่กำหนดเบี้ยปรับไว้นั้นถ้าเจ้าหนี้ไม่เรียกเบี้ยปรับ ก็ย่อมฟ้องขอบังคับตามสัญญาได้ โดยไม่ถือว่า เจ้าหนี้มีเจตนาจะเรียกฉะเพาะค่าปรับ.